Trúng giải đặc biệt hay một khoản tiền thưởng lớn là niềm vui rất lớn, nhưng đi cùng với đó là nhu cầu bảo vệ đời tư, tài sản và sự an toàn của người trúng thưởng. Không phải ai cũng muốn tên tuổi, địa chỉ, số tiền nhận thưởng hay hình ảnh của mình xuất hiện công khai trên mạng xã hội hoặc được nhiều người biết đến.
Vì vậy, bảo mật người trúng số độc đắc cần được xem là một phần quan trọng của quá trình kiểm tra vé, xác minh vé và nhận thưởng. Người trúng số nên chủ động tìm hiểu mình cần cung cấp những thông tin nào, thông tin được sử dụng cho mục đích gì, ai có quyền tiếp cận và khi nào có thể yêu cầu xóa dữ liệu.
Đặc biệt, từ ngày 01/01/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 đã có hiệu lực, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng hơn cho việc thu thập, sử dụng, lưu trữ, công khai và xóa dữ liệu cá nhân.
Giải thưởng càng lớn thì thông tin về người trúng thưởng càng có giá trị và càng cần được kiểm soát.
Nếu danh tính, địa chỉ, số điện thoại hoặc thông tin về số tiền trúng thưởng bị phát tán ngoài ý muốn, người trúng số có thể gặp nhiều phiền toái như:
Do đó, giữ kín danh tính trúng số không chỉ đơn giản là che tên khi chụp ảnh nhận thưởng. Bảo mật cần được thực hiện xuyên suốt từ lúc phát hiện vé trúng, liên hệ đơn vị trả thưởng, xác minh vé, cung cấp giấy tờ cho đến khi hoàn tất giao dịch và xử lý dữ liệu sau đó.
Theo quy định về hoạt động kinh doanh xổ số, khách hàng trúng thưởng có quyền yêu cầu công ty xổ số kiến thiết bảo đảm bí mật một số thông tin liên quan đến việc trả thưởng, bao gồm tên, địa chỉ nơi cư trú, thời gian và địa điểm lĩnh thưởng cũng như số tiền và mục đích sử dụng tiền trúng thưởng.
Điều này có ý nghĩa rất quan trọng với người trúng giải lớn.
Người trúng thưởng nên chủ động thông báo yêu cầu bảo mật ngay từ khi bắt đầu làm thủ tục, thay vì chờ đến lúc nhận tiền mới đề cập vấn đề này.
Trong trường hợp cần chụp hình hoặc ghi nhận giao dịch để xác nhận việc trả thưởng, người trúng có thể trao đổi trước về phạm vi sử dụng hình ảnh, chẳng hạn:
Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân hiện hành cũng quy định dữ liệu cá nhân chỉ được công khai cho những mục đích cụ thể và việc công khai phải thuộc trường hợp pháp luật cho phép, có sự đồng ý hoặc căn cứ phù hợp khác.
Trong quá trình xác minh và trả thưởng, có thể phát sinh nhiều loại thông tin liên quan đến người trúng thưởng.
Bao gồm:
Đây là nhóm dữ liệu không nên được công khai hoặc chuyển cho người không có nhiệm vụ liên quan.
Ảnh CCCD, hộ chiếu hoặc giấy tờ xác minh danh tính cần được kiểm soát đặc biệt.
Người trúng số không nên gửi ảnh giấy tờ tùy thân qua những tài khoản mạng xã hội, số điện thoại hoặc kênh liên lạc chưa được xác minh.
Đây là thông tin đặc biệt cần thận trọng.
Trước khi vé được kiểm tra và xác minh chính thức, không nên đăng hình ảnh đầy đủ của vé trúng thưởng lên Facebook, Zalo, TikTok hoặc các hội nhóm công cộng.
Nếu cần gửi hình ảnh để hỗ trợ kiểm tra ban đầu, nên xác minh rõ đơn vị tiếp nhận và chỉ cung cấp trong phạm vi thực sự cần thiết.
Số tiền trúng thưởng, tài khoản ngân hàng, phương thức nhận tiền hoặc các giao dịch liên quan không nên được chia sẻ ngoài phạm vi cần thiết.
Đây cũng là một nguyên tắc quan trọng khi thực hiện bảo mật người trúng số độc đắc.
Một đơn vị tiếp nhận hoặc hỗ trợ đổi vé số chuyên nghiệp nên có chính sách xử lý dữ liệu minh bạch thay vì thu thập thông tin một cách tùy ý.
Theo nguyên tắc của Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, việc thu thập và xử lý dữ liệu phải đúng phạm vi, mục đích cụ thể, rõ ràng và phù hợp với quy định pháp luật.
Một chính sách bảo mật phù hợp nên thể hiện ít nhất các nội dung sau.
Chỉ thu thập những thông tin thực sự cần thiết cho việc:
Không nên yêu cầu khách hàng cung cấp thêm những dữ liệu không phục vụ trực tiếp cho quá trình xác minh hoặc trả thưởng.
Thông tin của khách hàng chỉ nên được sử dụng cho những mục đích đã được thông báo, ví dụ:
Không nên sử dụng thông tin người trúng thưởng để quảng cáo, bán hàng hoặc cung cấp cho bên khác nếu chưa có căn cứ phù hợp hoặc sự đồng ý cần thiết.
Thông tin không nên được chia sẻ rộng rãi cho toàn bộ nhân viên.
Chỉ những người trực tiếp tham gia kiểm tra, xác minh, trả thưởng, kế toán hoặc xử lý hồ sơ liên quan mới nên được cấp quyền tiếp cận phù hợp.
Nguyên tắc đơn giản là: người không có nhiệm vụ thì không cần biết danh tính người trúng thưởng.
Có.
Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 quy định chủ thể dữ liệu có quyền yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân của mình. Điều 14 của Luật cũng quy định các trường hợp xóa, hủy dữ liệu, trong đó có trường hợp chủ thể dữ liệu yêu cầu, mục đích xử lý đã hoàn thành, hết thời hạn lưu trữ hoặc theo thỏa thuận và những trường hợp khác được pháp luật quy định.
Vì vậy, sau khi hoàn tất quá trình nhận thưởng, khách hàng có thể đề nghị đơn vị đang quản lý dữ liệu kiểm tra và xóa những dữ liệu không còn cần thiết phải lưu giữ.
Ví dụ, người trúng thưởng có thể yêu cầu xem xét xóa:
Tuy nhiên, quyền yêu cầu xóa không có nghĩa mọi dữ liệu đều bắt buộc phải xóa ngay lập tức.
Một số chứng từ, hồ sơ hoặc dữ liệu có thể cần tiếp tục lưu giữ khi pháp luật yêu cầu hoặc để đáp ứng nghĩa vụ hợp pháp khác. Luật cũng dự liệu các trường hợp không thực hiện yêu cầu xóa dữ liệu hoặc trường hợp có lý do chính đáng không thể xóa; khi đó bên kiểm soát dữ liệu phải xử lý theo quy định và thông báo cho chủ thể dữ liệu.
Đây là điểm cần trình bày rõ trong chính sách bảo mật để tránh tạo ra cam kết “xóa toàn bộ dữ liệu ngay lập tức” mà thực tế không phải lúc nào cũng có thể thực hiện.
Một quy trình minh bạch có thể gồm 5 bước:
Bước 1: Tiếp nhận yêu cầu
Khách hàng gửi yêu cầu xóa dữ liệu thông qua điện thoại, email, biểu mẫu hoặc kênh liên hệ chính thức.
Bước 2: Xác minh người yêu cầu
Đơn vị tiếp nhận cần xác định người gửi yêu cầu chính là chủ thể dữ liệu hoặc người có quyền hợp pháp.
Việc xác minh cũng phải thực hiện theo nguyên tắc tối thiểu dữ liệu, tránh yêu cầu thêm quá nhiều giấy tờ không cần thiết.
Bước 3: Xác định dữ liệu đang lưu
Kiểm tra dữ liệu nằm ở đâu: hồ sơ giấy, máy tính, hệ thống khách hàng, điện thoại nghiệp vụ, ứng dụng nhắn tin hoặc nơi lưu trữ khác.
Bước 4: Xác định dữ liệu được xóa và dữ liệu phải tiếp tục lưu
Dữ liệu không còn mục đích xử lý có thể được xóa theo quy trình.
Đối với dữ liệu cần lưu theo quy định pháp luật, khách hàng nên được giải thích rõ lý do.
Bước 5: Thực hiện xóa hoặc thông báo kết quả
Việc xóa cần thực hiện bằng biện pháp an toàn nhằm hạn chế khả năng dữ liệu tiếp tục bị truy cập hoặc khôi phục trái phép. Đây cũng là yêu cầu được thể hiện tại Điều 14 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Để chủ động bảo vệ mình, người trúng thưởng nên ghi nhớ:
Đặc biệt với giải thưởng giá trị lớn, giữ kín danh tính trúng số nên được thực hiện ngay từ thời điểm phát hiện vé trúng chứ không phải chỉ sau khi đã nhận tiền.
Một lời mời “gửi hình vé ngay để kiểm tra”, “gửi CCCD để làm hồ sơ trước” hoặc “chụp hình nhận thưởng để xác nhận” có thể nghe rất bình thường.
Tuy nhiên, trước khi cung cấp thông tin, người trúng số nên hỏi ba câu:
Thông tin này được thu thập để làm gì?
Ai có quyền xem thông tin này?
Sau khi giao dịch hoàn thành, thông tin sẽ được lưu trong bao lâu?
Nếu đơn vị tiếp nhận không giải thích rõ những nội dung trên, khách hàng nên thận trọng trước khi cung cấp thêm dữ liệu.
Người trúng thưởng có quyền yêu cầu bảo mật một số thông tin liên quan đến việc trả thưởng theo quy định về hoạt động kinh doanh xổ số. Vì vậy, nếu muốn bảo mật, nên thông báo yêu cầu rõ ràng với đơn vị trả thưởng.
Chỉ nên gửi khi đã xác minh chính xác người hoặc đơn vị tiếp nhận và thực sự cần thiết cho quá trình kiểm tra. Không nên đăng ảnh vé công khai.
Khách hàng nên hỏi rõ hình ảnh được dùng để làm gì, lưu ở đâu và có được đăng công khai hay không. Nếu không muốn xuất hiện công khai, hãy thông báo yêu cầu bảo mật trước khi chụp.
Khách hàng có quyền gửi yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân. Tuy nhiên, việc dữ liệu có được xóa ngay hay phải tiếp tục lưu giữ còn phụ thuộc mục đích xử lý và các nghĩa vụ lưu trữ theo quy định pháp luật.
Việc sử dụng hoặc công khai dữ liệu cá nhân phải có mục đích và căn cứ phù hợp. Khách hàng nên được thông báo rõ nếu hình ảnh hoặc thông tin của mình dự kiến được sử dụng cho truyền thông, quảng cáo hoặc mục đích khác.
Bảo mật người trúng số độc đắc không chỉ là việc che khuôn mặt khi nhận thưởng mà là một quy trình bảo vệ toàn diện từ vé số, giấy tờ tùy thân, số điện thoại, địa chỉ, tài khoản ngân hàng cho đến hình ảnh và dữ liệu giao dịch.
Người trúng thưởng nên ưu tiên lựa chọn đơn vị có quy trình xác minh rõ ràng, giới hạn người được tiếp cận thông tin và công khai chính sách xử lý dữ liệu.
Quan trọng hơn, hãy chủ động yêu cầu giữ kín danh tính trúng số, hỏi rõ mục đích thu thập dữ liệu và yêu cầu xóa những thông tin không còn cần thiết sau khi hoàn thành giao dịch.
Bảo vệ thông tin ngay từ đầu sẽ giúp quá trình nhận thưởng an toàn, riêng tư và hạn chế tối đa những rủi ro không đáng có.